Việc Amazon quyết định rót 50 tỷ USD vào OpenAI ngay sau khoản đầu tư 8 tỷ USD cho Anthropic đã dấy lên nhiều nghi ngại về xung đột lợi ích trong giới công nghệ. Tuy nhiên, theo Matt Garman, CEO của AWS, đây là trạng thái kinh doanh mà gã khổng lồ điện toán đám mây này đã quá quen thuộc từ những ngày đầu thành lập. Chia sẻ tại hội nghị HumanX ở San Francisco, ông khẳng định rằng việc cùng lúc hợp tác chặt chẽ với hai đối thủ trực tiếp không phải là vấn đề đối với một hệ thống vốn đã được vận hành dựa trên sự giao thoa giữa hợp tác và cạnh tranh.
Gia nhập Amazon từ năm 2005 với tư cách thực tập sinh, Matt Garman đã chứng kiến quá trình hình thành của AWS từ trước khi dịch vụ này chính thức ra mắt vào năm 2006. Ông cho biết AWS từ sớm đã nhận ra họ không thể tự mình xây dựng mọi dịch vụ đám mây, do đó việc bắt tay với các đối tác là lộ trình bắt buộc. Trong quá trình đó, Amazon đã rèn luyện được khả năng vận hành song song: vừa hỗ trợ đối tác phát triển trên nền tảng của mình, vừa xây dựng các sản phẩm nội bộ cạnh tranh trực tiếp với chính các đối tác đó.
Khả năng quản lý các mối quan hệ phức tạp này được Garman gọi là kỹ năng “xây dựng cơ bắp” trong cách tiếp cận thị trường. AWS luôn duy trì một cam kết nghiêm túc về việc không tự tạo ra lợi thế cạnh tranh bất công cho các sản phẩm của chính mình trước các đối tác. Một minh chứng điển hình là Oracle, dù là đối thủ lớn trong mảng cơ sở dữ liệu, vẫn cung cấp dịch vụ trên hạ tầng AWS. Điều này từng được coi là một ý tưởng táo bạo vào năm 2006, nhưng hiện nay đã trở thành tiêu chuẩn vận hành của các nền tảng đám mây lớn.
Trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo hiện nay, sự trung thành tuyệt đối với một đối tác duy nhất dường như không còn là ưu tiên hàng đầu. Việc AWS rót vốn mạnh mẽ vào OpenAI, bên cạnh Anthropic, thực chất là một bước đi chiến lược để đảm bảo khách hàng của họ luôn có quyền tiếp cận những mô hình tốt nhất. Khi cả hai mô hình này đều đã hiện diện trên đám mây của Microsoft, việc AWS sở hữu chúng trở thành vấn đề sống còn để giữ chân người dùng và duy trì vị thế đối trọng với các đối thủ trực tiếp.
Chiến lược dài hạn của AWS hiện tập trung vào các dịch vụ định tuyến mô hình (model-routing), cho phép khách hàng tự động chuyển đổi giữa các AI khác nhau tùy theo đặc thù công việc. Một mô hình có thể tối ưu cho việc lập kế hoạch, trong khi mô hình khác lại mạnh về tư duy logic hoặc tiết kiệm chi phí cho các tác vụ đơn giản như hoàn thiện mã nguồn. Thông qua cơ chế định tuyến này, Amazon có thể khéo léo lồng ghép các mô hình tự phát triển vào hệ sinh thái, tiếp tục duy trì thế cân bằng giữa việc hỗ trợ đối tác và gia tăng ảnh hưởng của riêng mình.
Quyết định đầu tư song song vào hai thực thể đối đầu cho thấy tầm nhìn thực tế của AWS trong việc ưu tiên sự linh hoạt và nhu cầu của khách hàng lên trên các cam kết độc quyền truyền thống. Đối với các doanh nghiệp đang xây dựng hạ tầng công nghệ, cách tiếp cận này gợi mở một tư duy mới: hãy chuẩn bị sẵn sàng cho một môi trường đa mô hình, nơi khả năng tích hợp linh hoạt và tối ưu hóa hiệu suất theo từng tác vụ cụ thể sẽ quyết định lợi thế cạnh tranh bền vững trong tương lai.
