Đài Loan chi 200 triệu USD xây trung tâm dữ liệu AI để giữ chân đồng minh Nam Mỹ cuối cùng

Quỹ Phát triển và Hợp tác Quốc tế Đài Loan (ICDF) và chính phủ Paraguay vừa thống nhất triển khai dự án xây dựng một trung tâm dữ liệu AI trị giá 200 triệu USD, với cơ cấu góp vốn và quyền sở hữu chia đều cho cả hai bên. Dự án này được xem là một nỗ lực chiến lược nhằm củng cố mối quan hệ với Paraguay, quốc gia hiện là đồng minh ngoại giao cuối cùng của Đài Loan tại Nam Mỹ. Với công suất dự kiến đạt 10 megawatt và mục tiêu đi vào vận hành cuối năm 2027, cơ sở này sẽ được quản lý bởi một thực thể kỹ thuật số song phương mới, chịu trách nhiệm trực tiếp trước chính phủ của cả hai nước. Tổng thống Paraguay Santiago Peña đã chính thức xác nhận thỏa thuận này sau cuộc gặp với nhà lãnh đạo Đài Loan Lại Thanh Đức tại Đài Bắc vào tháng 5 vừa qua.

Sự hợp tác này dựa trên lợi thế bất đối xứng nhưng mang tính bổ trợ cao: Paraguay sở hữu nguồn năng lượng thủy điện dồi dào, sạch và rẻ bậc nhất khu vực từ đập Itaipu, trong khi Đài Loan đóng góp bí quyết công nghệ chip và khả năng tiếp cận chuỗi cung ứng bán dẫn tiên tiến. Theo báo cáo từ Rio Times Online, điểm khác biệt của dự án nằm ở việc tích hợp trực tiếp nguồn cung bán dẫn vào cấu trúc hạ tầng, thay vì chỉ dựa vào việc mua sắm thiết bị thương mại thông thường. Đây là một lợi thế cạnh tranh mà chưa có dự án hạ tầng AI nào khác tại khu vực Mỹ Latinh sở hữu được ở thời điểm hiện tại.

Chiến lược ngoại giao bán dẫn và bài toán thu hút các ông lớn công nghệ

Việc sử dụng hạ tầng công nghệ làm công cụ ngoại giao không phải là khái niệm mới, nhưng trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, quy mô và tầm ảnh hưởng của những khoản đầu tư này đã trở nên rõ rệt hơn. Đài Loan đang áp dụng một chiến lược tương tự như sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc, nhưng tập trung vào uy tín ngành bán dẫn thay vì nguồn vốn xây dựng thuần túy. Trong bối cảnh Bắc Kinh đã liên tục thuyết phục các đối tác của Đài Bắc như Panama, Nicaragua và Honduras chuyển hướng công nhận ngoại giao trong những năm gần đây, việc giữ chân Paraguay mang ý nghĩa sống còn đối với sự hiện diện chính thức của Đài Loan tại Tây bán cầu. Lời đề nghị mà Đài Bắc đưa ra không chỉ là năng lực tính toán mà còn là cơ hội để Asunción trở thành một trung tâm AI khu vực với những kết nối kỹ thuật chuyên sâu.

Tuy nhiên, tương lai của trung tâm dữ liệu này phụ thuộc đáng kể vào phản ứng của các tập đoàn công nghệ lớn như Google, Microsoft và Amazon. Bloomberg cho biết ICDF đã chủ động tiếp cận các “gã khổng lồ” này để mời gọi đầu tư hoặc trở thành khách hàng chiến lược. Một cơ sở hạ tầng được bảo chứng bởi hiệp ước liên chính phủ có thể giúp các nhà cung cấp dịch vụ đám mây giảm thiểu rủi ro khi thâm nhập vào các thị trường mới nổi. Dẫu vậy, các doanh nghiệp này cũng phải đối mặt với rủi ro địa chính trị khi bị coi là ủng hộ tính chính danh quốc tế của Đài Loan, điều có thể gây phức tạp cho hoạt động kinh doanh của họ tại Trung Quốc đại lục.

Nếu không có sự tham gia của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn, dự án 10 megawatt này vẫn sẽ được xây dựng nhờ cam kết tài chính từ hai chính phủ. Tuy nhiên, giá trị thực tế của nó như một mô hình mẫu cho các thỏa thuận song phương khác tại Thái Bình Dương hay Trung Mỹ sẽ cần thời gian để chứng minh. Kết quả của phép thử này sẽ cho thấy liệu công nghệ có thể trở thành một sợi dây liên kết ngoại giao bền vững hay chỉ đơn thuần là một biểu tượng kỹ thuật số ít giá trị sử dụng thực tế. Đối với các nhà quan sát, việc theo dõi các thỏa thuận thương mại trước năm 2027 sẽ là chìa khóa để đánh giá sự thành công của chiến lược “ngoại giao bán dẫn” mà Đài Loan đang theo đuổi.