Mỹ cân nhắc thắt chặt quy định kiểm soát xuất khẩu chip AI trên toàn thế giới

Chính quyền của tổng thống Donald Trump đang dự thảo các quy định mới yêu cầu mọi lô hàng chip trí tuệ nhân tạo (AI) xuất khẩu ra ngoài lãnh thổ Mỹ đều phải được chính phủ phê duyệt. Động thái này, nếu được thông qua, sẽ mang lại cho Washington quyền kiểm soát chưa từng có đối với hoạt động kinh doanh toàn cầu của các tập đoàn bán dẫn hàng đầu như NvidiaAMD. Theo các nguồn tin từ Bloomberg, quy trình thẩm định sẽ được phân cấp dựa trên quy mô đơn hàng, từ kiểm tra cơ bản đối với các hợp đồng nhỏ đến yêu cầu có sự can thiệp trực tiếp của chính phủ nước sở tại đối với các thương vụ mua sắm lớn.

Đại diện Bộ Thương mại Mỹ khẳng định cơ quan này cam kết thúc đẩy xuất khẩu công nghệ một cách an toàn nhưng kiên quyết bác bỏ việc quay lại quy tắc phổ biến AI (AI diffusion rule) vốn được thiết lập dưới thời tổng thống Joe Biden. Phía bộ mô tả quy định cũ là một gánh nặng hành chính gây ra những hệ lụy tiêu cực và không hiệu quả. Thay vào đó, chính quyền hiện tại đang thảo luận về việc chính thức hóa các thỏa thuận xuất khẩu tương tự như các mô hình hợp tác thành công tại khu vực Trung Đông nhằm đảm bảo an ninh công nghệ stack của Mỹ.

Sự thay đổi này phản ánh xu hướng tăng cường can thiệp của chính phủ, vốn đã thể hiện rõ qua cách xử lý các lô hàng của Nvidia sang thị trường Trung Quốc. Trước khi đi đến quyết định chỉ cho phép xuất khẩu nếu Bộ Thương mại phê duyệt danh tính cụ thể của khách hàng, Washington đã nhiều lần thay đổi quan điểm về việc liệu các dòng chip cao cấp có được phép tiếp cận thị trường này hay không. Đề xuất mới được đánh giá là một bước đi cứng rắn và có phạm vi ảnh hưởng rộng hơn đáng kể so với các quy định từng bị bãi bỏ vào tháng 5 năm ngoái.

Tuy nhiên, việc gia tăng giám sát quá mức có thể trở thành rào cản đối với vị thế dẫn đầu của Mỹ trong ngành bán dẫn toàn cầu. Sự thiếu ổn định về chính sách đã khiến Nvidia gặp khó khăn trong việc thu hút khách hàng Trung Quốc quay trở lại sau gần một năm đối mặt với rủi ro đứt gãy nguồn cung. Nếu quy trình mua sắm từ Mỹ trở nên quá phức tạp, các doanh nghiệp quốc tế có thể sẽ tìm kiếm những nguồn cung thay thế từ các quốc gia khác, đặc biệt khi các đối thủ ngoài Mỹ đang đẩy mạnh phát triển các dòng chip tiên tiến để lấp đầy khoảng trống thị trường.