Thượng viện Mỹ nhắm vào mảng kinh doanh chip Trung Quốc của Nvidia

Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren vừa gửi lời mời trực tiếp tới Jensen Huang, CEO của Nvidia, yêu cầu ông ra điều trần trước Ủy ban Ngân hàng Thượng viện vào ngày 11 tháng 6 năm 2026. Nội dung trọng tâm xoay quanh các hoạt động kinh doanh của gã khổng lồ đồ họa tại Trung Quốc và cách hãng này tuân thủ các quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Nvidia hiện không còn đơn thuần là một nhà sản xuất linh kiện, mà đã trở thành “hàn thử biểu” cho toàn bộ cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu. Việc Quốc hội Mỹ yêu cầu Jensen Huang giải trình cho thấy Washington đang dần xem xét Nvidia như một thực thể có tầm ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh quốc gia.

Bức thư của bà Warren đặt ra thời hạn xác nhận trước ngày 8 tháng 6, một thông điệp cứng rắn gửi tới người đứng đầu doanh nghiệp đang dẫn dắt làn sóng phần cứng AI. Trong nhiều năm, Nvidia đã phải khéo léo cân bằng giữa cơ hội thương mại và các rào cản pháp lý, từ việc bán các dòng chip cao cấp như A100, H100 cho đến việc thiết kế riêng dòng H20 với hiệu năng thấp hơn để duy trì thị phần tại Trung Quốc. Tuy nhiên, sự thỏa hiệp này đã vấp phải trở ngại lớn khi chính phủ Mỹ yêu cầu giấy phép xuất khẩu cho H20 vào tháng 4 năm 2025, dẫn đến khoản lỗ 4,5 tỷ USD do tồn kho dư thừa và các nghĩa vụ mua hàng không thể thực hiện.

Rủi ro địa chính trị và thách thức trong việc định giá tương lai của Nvidia

Báo cáo tài chính quý 1 năm tài khóa 2027 của Nvidia ghi nhận doanh thu kỷ lục 81,6 tỷ USD, tăng 85% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, mảng trung tâm dữ liệu đóng góp tới 75,2 tỷ USD. Tuy nhiên, một chi tiết đáng chú ý trong dự báo quý 2 là việc Nvidia hoàn toàn loại bỏ doanh thu từ mảng tính toán trung tâm dữ liệu tại Trung Quốc khỏi kế hoạch kinh doanh. Điều này gửi đi một tín hiệu kép: Nvidia vẫn đang tăng trưởng thần tốc, nhưng thị trường Trung Quốc hiện bị coi là quá bất ổn để đưa vào dự báo chính thức. Đối với các nhà đầu tư, đây là một khoản chiết khấu chính trị trực tiếp vào mô hình định giá cổ phiếu của công ty.

Sự quan tâm của Thượng viện Mỹ không chỉ dừng lại ở doanh thu mà còn nhắm vào tính minh bạch trong việc sàng lọc khách hàng và cách Nvidia diễn giải các giấy phép xuất khẩu. Nếu Jensen Huang tham gia buổi điều trần, ông sẽ phải đối mặt với những câu hỏi hóc búa về việc liệu các dòng chip đã được điều chỉnh có thực sự ngăn chặn được khả năng phát triển AI của Trung Quốc hay không. Ngược lại, sự vắng mặt của ông có thể tạo ra những suy đoán tiêu cực, ảnh hưởng đến niềm tin cung ứng của các đối tác đám mây và nhà phát triển mô hình AI. Những đơn vị này cần sự ổn định trong lộ trình sản phẩm để xây dựng hạ tầng dài hạn, và bất kỳ sự thay đổi quy định đột ngột nào cũng có thể làm đảo lộn kế hoạch đầu tư.

Cuộc đối đầu này phản ánh một xu hướng lớn hơn khi chip AI trở thành vấn đề nhận được sự đồng thuận hiếm hoi giữa hai đảng tại Mỹ. Trong khi phe Dân chủ tập trung vào trách nhiệm giải trình của doanh nghiệp, phe Cộng hòa lại nhấn mạnh vào vị thế dẫn đầu của Mỹ trước sự cạnh tranh từ Trung Quốc. Jensen Huang từ lâu đã lập luận rằng các công ty Mỹ cần duy trì sự hiện diện tại thị trường toàn cầu để thiết lập tiêu chuẩn công nghệ. Tuy nhiên, trong bối cảnh chính trị hiện tại, logic kinh doanh này đang bị đặt lên bàn cân so với các lợi ích an ninh chiến lược, buộc Nvidia phải chuẩn bị cho một giai đoạn giám sát chặt chẽ và công khai hơn bao giờ hết.

Buổi điều trần sắp tới có thể không làm thay đổi nhu cầu đối với các hệ thống Blackwell hay Rubin trong ngắn hạn, nhưng nó sẽ định hình lại cách thị trường nhìn nhận về chi phí tuân thủ và rủi ro địa chính trị của Nvidia. Các doanh nghiệp và nhà đầu tư cần theo dõi sát sao diễn biến này để đánh giá lại mức độ phơi nhiễm trước các rào cản thương mại ngày càng phức tạp. Đây không còn là câu chuyện về một chuyến hàng đơn lẻ, mà là cuộc chiến giành quyền kiểm soát tương lai của hạ tầng AI toàn cầu, nơi mỗi quyết định kinh doanh đều có thể trở thành bằng chứng chính trị trong một cuộc tranh chấp lớn hơn.